De recente verhoging van de AOV naar 1000 gulden per maand heeft veel aandacht gekregen. Voor duizenden ouderen betekent dit enige verlichting. Toch lost deze maatregel het onderliggende probleem niet op. De verhoging is namelijk geen structurele indexering, maar een politiek besluit. Bovendien wordt het extra geld grotendeels opgeslokt door de stijgende kosten van levensonderhoud.
Wie naar de cijfers kijkt, ziet dat Curaçao voor een veel grotere uitdaging staat. Bijna één op de vier inwoners is inmiddels 65 jaar of ouder. Tegelijkertijd neemt het aantal jongeren af en wordt de groep werkenden relatief kleiner. De bevolking vergrijst sneller dan de economie groeit.
Dat betekent dat steeds minder premiebetalers uiteindelijk steeds meer gepensioneerden moeten ondersteunen. Daarmee wordt duidelijk dat het AOV-vraagstuk geen pensioenprobleem is. Het is een demografisch en economisch vraagstuk.
De discussie richt zich vaak op de hoogte van de uitkering. Dat is begrijpelijk. Veel ouderen hebben moeite om rond te komen. Maar zelfs als de overheid morgen opnieuw enkele honderden guldens toevoegt aan de AOV, blijft dezelfde vraag bestaan: wie gaat dat over tien of twintig jaar betalen?
Daar ligt precies het dilemma van de huidige regering.
De politieke druk is groot om snel resultaten te laten zien. Maar sommige problemen laten zich niet oplossen binnen één regeerperiode. Een vergrijzende samenleving bouw je in tientallen jaren op. Het herstel vraagt daarom eveneens een langetermijnstrategie.
Dat betekent niet dat ouderen moeten wachten. Integendeel. Op korte termijn moet de koopkracht van ouderen worden beschermd. Maar tegelijkertijd moet worden gekeken naar de kostenkant van het probleem. Wat heeft meer effect: een verhoging van de AOV met honderd gulden of lagere kosten voor voedsel, energie, gezondheidszorg en huisvesting?
Veel ouderen zouden van het laatste misschien meer merken dan van het eerste. Daarnaast moet Curaçao investeren in economische activiteiten die nieuwe inkomsten genereren. Meer werkgelegenheid, hogere arbeidsproductiviteit, ondernemerschap, export en investeringen zijn geen luxe meer. Zij vormen de basis waarop toekomstige AOV-uitkeringen moeten rusten.
Nog belangrijker is dat Curaçao een antwoord moet vinden op het vertrek van jonge en hoogopgeleide inwoners. Zolang de premiebetalers vertrekken en het aantal gepensioneerden blijft groeien, wordt de druk op het systeem alleen maar groter.
De ongemakkelijke waarheid is dat het AOV-fonds uiteindelijk niet sterker kan zijn dan de economie die het moet financieren. Daarom is de vraag niet hoe we de AOV vandaag verhogen. De echte vraag is hoe Curaçao ervoor zorgt dat er over twintig jaar voldoende mensen zijn die die AOV nog kunnen betalen.
Pas wanneer die vraag serieus wordt beantwoord, verandert het AOV-debat van crisismanagement naar toekomstbeleid.
Orlando Meulens
Bronnen: Centraal Bureau voor de Statistiek Curaçao, Sociale Verzekeringsbank Curaçao. Cijfers gebaseerd op Census 2023 en recente publicaties over de AOV-verhoging.
Bezoekers van Nu.cw kunnen ingezonden reacties mailen naar redactie@nu.cw. Lezers die brieven, ingezonden stukken of reacties sturen ter publicatie, verlenen door inzending onbeperkt toestemming het materiaal te publiceren. NU.cw is niet verantwoordelijk voor de inhoud van ingezonden reacties.
